Artikelen

[selectie]

Paul McCarthy - Chocolate Factory in de Monnaie de Paris. Foto: Roos van der Lint

Paul McCarthy – Chocolate Factory (2015) in de Monnaie de Paris. Foto: Roos van der Lint

De kunstwereld als wereldwinkel
Het nieuwe culturele seizoen vierden wij in de Groene #35 2015 met het thema Ambacht in de kunst. Ik schreef een essay over de kunstwereld als wereldwinkel – een rondgang langs onder meer een chocoladefabriek en een parelkwekerij met Paul McCarthy, Rirkrit Tiravanija, Jeremy Deller, Mika Rottenberg, Hito Steyerl, Ai Weiwei, Renzo Martens en Jan Hoek.

Dingen bovenop dingen bovenop andere dingen
‘Kijk in mijn ogen. Kijk me aan. Kijk me aan. Kijk nou naar me. Wat je ziet is echt. Dit zijn mijn echte ogen.’ Het blanke jonge mannenhoofd op het videoscherm maakt zijn ogen zo groot mogelijk. ‘Luister. Luister. Luister. Luister nou naar me. Ik heb er altijd zo uitgezien, ik heb er altijd zo uitgezien. Dit is mijn kin, dit is mijn kin, dit is echt, oké? Dit is mijn werkelijke kin, dit zijn mijn werkelijke tanden, dit zijn mijn werkelijke expressies. Oké? Kijk me aan.’ Acht uur lang duurt het kunstwerk van Ed Atkins, dat ‘s ochtends bij opening van het Stedelijk Museum wordt aangezet en de bezoeker de hele dag zal smeken om in zijn beeltenis te geloven. Uit de Groene #14 2015

Je suis Luc
De rechtszaak van fotografe Katrijn Van Giel tegen kunstenaar Luc Tuymans kreeg een uitspraak waar de kunstwereld al weken van steigert. Hoe kan kunst nog iets over de wereld zeggen, als ze van die wereld af moet blijven? De Groene #9 2015

Marina Abramović - The Artist is Present. Foto: Roos van der Lint, MoMA 2009

Marina Abramović – The Artist is Present. Foto: Roos van der Lint, MoMA 2009

Een kwestie van volhouden
Haar ijzeren discipline zou voortkomen uit een strikte opvoeding. Het verhaal wil dat Marina Abramović op veertienjarige leeftijd Russi­sche roulette speelde met een vriendje. Zij laadde de revolver als eerste, gaf de cilinder een slinger, zette de loop tegen haar slaap en haalde de trekker over. Er gebeurde niets. Het vriendje volgde, weer niets. Dan richt Abramovic de revolver op de boekenkast: een kogel doorboort de kaft van Dostojevski’s De idioot.
Lees hier mijn bezoek aan haar nieuwste performance in de Serpentine Gallery in Londen.

Ger van Elk (9 mrt. 1941 – 17 aug. 2014)
Een dag na een aardbeving in Los Angeles rijdt Ger van Elk over de zwaar gehavende Pacific Coast Highway. Een pakje Marlboro dat uit de scheuren in het wegdek steekt, brengt de kunstenaar op een idee. Bij een visboer koopt hij sardientjes en schikt deze in de spleten van de weg, hun kopjes boven het asfalt uit stekend, alsof ze er al die tijd onder verborgen hadden gezeten. Van Elk noemt het surreële beeld The Discovery of the Sardines (1971). ‘Wat ik wil’, vertelde hij in een interview, ‘is een realistische weergave van onrealistische situaties.’ Lees het IM in de Groene #35 2014.

Lucy Lippard: Undermining
Uranium, kolen, grind, olie en gas vormen de ingrediënten van Lucy Lippards betoog voor meer aandacht voor (sociale) duurzaamheid, ook in de hedendaagse kunst.
In H ART #128 een recensie van Undermininghier als PDF te lezen.

Maria Lassnig (8 sept. 1919 – 6 mei 2014)
Zestig jaar lang liep ze voor de troepen uit, maar nooit behoorde ze tot de avant-garde.
Het einde over Maria Lassnig in de Groene #20 2014.

Floppy art
Over de experimenten van Andy Warhol en jonge digitale kunst in de tentoonstelling ‘Superficial Hygiene’ in De Hallen Haarlem.
Verschenen in De Groene #25, zie hier

Museumkwaliteit
Voor de tweede keer achter elkaar kiest het Stedelijk Museum voor een buitenlandse directeur. De hedendaagse kunstwereld is het idee van nationaliteiten al lang te boven. Lees in De Groene van deze week over Beatrix Ruf, en het kunstklimaat waar het museum in moet zien te overleven.

Niet in mijn naam
Terwijl de Paralympische Spelen ongestoord naar de slotceremonie toe werkten en Rusland zijn positie als grootgrondbezitter onderstreepte, moesten twee kunstevenementen politiek kleur bekennen. Nog voor de opening zetten hun geldschieters handtekeningen onder wetten en contracten met een inhoud die voor veel kunstenaars, critici en curatoren onaanvaardbaar bleek. Lees het commentaar in de Groene.

Plaats delict
In het satirische essay On Murder Considered as One Of The Fine Arts (1827) gooit Thomas de Quincey alle morele bezwaren tegen de esthetische beoordeling van een misdaad overboord. Immers, wanneer de moordenaar is opgepakt en de vermoorde is begraven, staat niets een evaluatie van de vorm en de stijl van een misdaad nog in de weg.
Verschenen in Museumtijdschrift #2 2014

Stuart Hall (3 febr. 1932 – 10 febr. 2014)
Hij legde de basis voor cultural studies en werd de godfather van de multiculturele samenleving. Zijn ideeën over identiteit veranderden de geesteswetenschappen. Stuart Hall, uit Jamaica, zou nooit echt een Engelsman worden. ‘Het einde’ in De Groene Amsterdammer van 19 februari 2014.

De Holocaust en Srebrenica enzo.
Op de Twente Biënnale spreken militante kunstenaars zich uit tegen misstanden in Europa. Lees hier waarom je het wel de Zwarte Cross van de kunst kunt noemen.
Verschenen in De Groene Amsterdammer #22 2013.

Het recht op waanzin.
Een kunstenaar die iets geks doet noemen we al gauw een surrealist. De musea staan vandaag vol bizarre kunstwerken, betekent dit een revival van het surrealisme? In de vernieuwde Kunstbeeld #5 2013 houd ik hedendaagse kunst tegen het surrealistische licht van Max Ernst en Salvador Dalí.

Een kelder vol levende brokstukken.
Rechterlijke machten, politieke kopstukken en burgerbelangen buitelen over elkaar heen voor de camera van Aernout Mik. Lees in De Groene Amsterdammer #19 2013 hoe zijn installaties de hoogste vorm van ervaringskunst behelzen.

Kunst als kookwekker. Waarom tijd in de kunst soms stilstaat.

‘Bonjour, Christian Boltanski vient d’envoyer une nouvelle vidéo.’ De e-mail in mijn inbox verkondigt dat Christian Boltanski zojuist een nieuwe video heeft geüpload. Een bericht van Boltanski is voor mij niets bijzonders: ik heb een abonnement op de Parijse kunstenaar. Onder de titel Storage Memory houdt hij met filmpjes van exact één minuut een online dagboek bij, een kunstwerk ‘which only death will put an end to’. Lees verder.
Prijs voor de Jonge Kunstkritiek 2012, categorie essay.
Verschenen in De Groene Amsterdammer #49 2012 en Kunstbeeld #3 2013

Ver-van-je-bed-biënnales

Ingesloten door bergen en woestijn vindt in Noordwest-China een biënnale voor hedendaagse kunst plaats. Ik reisde er naar toe en vraag me af: kan de kunstwereld dit soort ‘verre’ biënnales gewoon negeren?
Verschenen in Kunstbeeld #2 2013
Een rechtstreeks verslag uit China vind je hier en hier.

Jan Van Imschoot poseert voor zijn schilderijen op de Western China International Art Biennale, 2012. Foto: Roos van der Lint

Jan Van Imschoot poseert voor zijn schilderijen op de Western China International Art Biennale, 2012. Foto: Roos van der Lint

Caribische kunstenaars zijn als kikkers.
Kunsthal KAdE presenteert in ‘Who More Sci-Fi Than Us’ hedendaagse kunst uit de Cariben. Aruba is een land binnen het Koninkrijk der Nederlanden. Martinique is een ‘overzees departement van Frankrijk’. Barbados is een onafhankelijke staat binnen het Britse Gemenebest. Puerto Rico is een kolonie van de Verenigde Staten. Paramaribo en Havana liggen vierduizend kilometer uit elkaar. Wat kan zestien ‘Caribische’ landen mogelijkerwijs aan elkaar binden, anders dan veel zon, een blauwe zee en een koloniaal verleden?
Verschenen in Kunstbeeld #7 2012

Schaakmat?
In sport zijn vrouwen in sexy poses in de gedaante van pitspoezen en cheerleaders een bekend verschijnsel, maar het verschil met deze zogenaamde ‘schaak-babes’ is dat deze zélf de sporters zijn, in plaats van decoratie. Sarah Ortmeyer toont in SCHAAK SHOW hoe de strijd tussen de seksen rondom het schaakbord gestreden wordt. Lees verder (PDF)
Verschenen in Kunstbeeld #5 2012